Zasoby naturalne

          Gleby na terenie gminy Pysznica charakteryzują się raczej niską klasą bonitacyjną. Wzdłuż rzek występują gleby klas II-IV (rędzinne, mady), ale na pozostałym terenie przeważają gleby V i VI klasy (piaszczyste, słabogliniaste i gliniaste w typie pseudobielicowym i brunatnym) oraz niesklasyfikowane gleby pod lasami. Udział powierzchni użytków rolnych w ogólnej powierzchni gminy wynosi 35%, około 10,3% powierzchni gminy zajmują łąki i pastwiska o dużym stopniu naturalności.
         Niewątpliwym bogactwem naturalnym gminy są lasy i grunty leśne, które zajmują aż 59,2 % powierzchni gminy, co stawia gminę Pysznica na drugim miejscu w powiecie za gminą Zaklików.
W granicach gminy Pysznica znajduje się część Parku Krajobrazowego „Lasy Janowskie”, który został utworzony w 1984 r. Powierzchnia parku wynosi 39 150 ha, a strefy ochronnej (otuliny) 60 500 ha. Jest on elementem strefy chronionego krajobrazu obejmującego Puszczę Solską i Sandomierską oraz dolinę Sanu i Wisły. Na terenie Parku istnieje 5 rezerwatów przyrody o łącznej powierzchni 3 948 ha. W granicach gminy jest położony rezerwat leśny „Jastkowice” o powierzchni 45,76 ha oraz część rezerwatu wodno – torfowiskowego „Imielty Ług”.

          W rezerwacie „Jastkowice” chroniony jest cenny zespół wielogatunkowego lasu mieszanego z udziałem dębu, buka, jodły i lipy, z bogatą florą charakteryzującą stosunki przyrodnicze dawnej Puszczy Solskiej. Teren rezerwatu porasta drzewostan, wchodzący w skład dobrze zachowanego zespołu grądu Tilio – Carpinetum, tworzącego liczne podzespoły oraz warianty troficzne i wilgotnościowe. Wyróżnia się on pięknym starodrzewem w wieku 150 – 200 lat. W rezerwacie występuje ok. 250 gatunków roślin naczyniowych. Na szczególna uwagę zasługują rośliny górskie – groszek wschodniokarpacki, żywiec gruczołowaty, szałwia lepka oraz chronione – orlik pospolity, bluszcz pospolity, lilia złotogłów i gatunki z rodziny storczykowatych gnieźnik leśny, podkolan biały i zielonawy. Bardzo interesująca jest flora grzybów wielkoowocnikowych licząca 160 gatunków. Do najcenniejszych należy objęty ochroną ścisłą podgrzybek pasożytniczy, szmaciak gałęzisty oraz umieszczone na „Liście roślin zagrożonych” borowik szlachetny, borowik usiatkowany, pępownik przenikający, grzybówka. Stwierdzono tu też występowanie ponad 74 gatunków mszaków. Wśród fauny rezerwatu należy wymienić nietoperze – gacka wielkoucha i nocka kosmatego oraz sowę pójdźkę.
          „Imielity Ług” to rezerwat wodno-torfowiskowy o wybitnych walorach krajobrazowych i przyrodniczych, w skład którego wchodzi zarastający, płytki staw, torfowisko przejściowe i bór wilgotny. Jest to jedno z największych w Lasach Janowskich torfowisk wysokich o miąższości torfu do 6m. Na terenie rezerwatu dominuje roślinność wysokotorfowiskowa, znaczny udział mają też zbiorowiska torfowisk przejściowych oraz roślinność wodna i szuwarowa. Torfowisko otoczone jest roślinnością leśną, tworzoną przez zespoły boru bagiennego, boru wilgotnego i borów świeżych. Na terenie rezerwatu wyróżniono 45 zbiorowisk roślinnych. W skład zbiorowisk wchodzi 139 gatunków grzybów wielkoowocnikowych, 71 gatunków porostów, 82 gatunki mszaków oraz około 500 gatunków roślin naczyniowych, w tym aż 27 gatunki objęte ochroną gatunkową. Do najciekawszych należą: mącznica lekarska, wawrzynek wilczełyko, goździk piaskowy, salwinia pływająca, 3 gatunki rosiczek: okrągłolistna, pośrednia i długolistna, długosz królewski, grążel żółty, grzybienie białe, widłaczek torfowy, wroniec widlasty. z chronionych grzybów notowany był szmaciak gałęzisty. Wiele grzybów spotkanych w rezerwacie znajduje się na „Liście roślin zagrożonych w Polsce”, m. in. sarniak dachówkowaty, lakownica lśniąca, szczecinkowiec jodłowy, czyreń sosnowy. Z porostów chronionych odnaleziono brodaczkę kędzierzawą, brodaczkę kępkową, a z „Listy porostów zagrożonych w Polsce” - żółtlicę chropowatą, płucnicę islandzką, płucnicę żółtą i mąklę tarniową. Teren rezerwatu daje dogodne warunki bytowania dla wielu gatunków zwierząt – głównie ptaków wodnych, błotnych i drapieżnych. Należy tu wymienić takie gatunki jak: żuraw, rybołów, łabędź niemy, orzeł bielik, bocian czarny, głuszec. W rezerwacie stwierdzono obecność wydry, w obrębie rezerwatu lub jego najbliższej okolicy pojawia się wilk oraz łoś.
Lasy Janowskie są obszarem specjalnej ochrony ptaków (OSO), natomiast rezerwat „Imielty Ług” jest specjalnym obszarem ochrony siedlisk (SOO) w ramach Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000 utworzonej w celu ochrony siedlisk przyrodniczych, gatunków roślin i zwierząt zagrożonych wyginięciem.
          Na terenie gminy Pysznica znajduje się kilka pomników przyrody ożywionej objętych ochroną prawną. Rozporządzeniem Nr 1 Wojewody Tarnobrzeskiego z dnia 8 lutego 1988 r. oraz Rozporządzeniem Nr 6 Wojewody Tarnobrzeskiego z dnia 26 czerwca 1991 r. objęto ochroną:
1)dwa dęby szypułkowe rosnące w miejscowości Kochany,
2)dąb w Lipowcu,
3)rosiczkę okrągłolistną i widłaka torfowego rosnące w miejscowości Pysznica (dawna żwirownia).

Zobacz także

BIP

epuap

dziennik ustaw

monitor polski

dziennik urzedowy